Noord-Veluwe / Gelderse Vallei

Honderden kranen gejat om koper, levert dat dan wat op?

Camping De Helfterkamp in Vaassen. Waterkraan: ter illustratie.
Camping De Helfterkamp in Vaassen. Waterkraan: ter illustratie. © Google Maps / ANP
EPE - De politie pakte recent twee mannen en een vrouw op die ervan verdacht worden dat ze honderden waterkranen hebben gestolen op campings in de gemeente Epe. In zulke kranen zit koper en als je dat koper uit de kranen haalt, kun je het verkopen aan een oudijzerhandelaar. Maar rijk word je er niet van.
De koperprijs is de laatste jaren opgelopen, wat verklaart dat dieven er sneller naar neigen het onedele metaal te stelen. Gemiddeld levert een kilo rood koper op dit moment 6,75 euro op bij een oudijzerhandel.
Heb je een grote hoeveelheid koper gestolen, die in de tientallen kilo's loopt, dan kan dat een aardige opbrengst betekenen. Maar bij de gejatte kranen van de campings in Epe lijkt daarvan geen sprake.

Geen vetpot

"In één kraan zit voor een paar euro aan koper", zegt oudijzerhandelaar Donkervoort uit Arnhem. "Laat zo'n waterkraan nou eens 2 kilo wegen. Nou, daar zit niet zo heel veel koper in. Misschien maar 2 euro. Dan heb je heel wat kraantjes nodig om die verkocht te krijgen", weet hij.
"En dan moet je er nog een goed verhaal bij hebben, ook. Want een goede oudijzerhandelaar zal toch vragen waar je al die kraantjes ineens vandaan haalt", denkt de Arnhemmer.
Ook oudijzerhandelaar Verspaget uit Ede denkt dat waterkranen stelen dieven geen volle portemonnee oplevert. "In zulke kraantjes zit messing, geel koper. Dat is goedkoop koper en levert per kilo niet veel op, ik denk een euro of 3. En om aan een kilo te komen heb je wel vijf kraantjes nodig", rekent hij voor.

'Vraag er gewoon om'

Verspaget zegt mee te leven met de campingeigenaren in Epe. "Die dieven maken zo veel schade voor zo weinig geld. Als je geld wil verdienen door oud ijzer in te leveren, kun je het ook gerust ergens vragen. Bij een garage, ofzo. Ik denk dat je het dan nog meekrijgt ook. Maar ga het niet stelen. Je richt er echt een hoop schade mee aan."
Er bestaan veiligheidsmaatregelen om koperdiefstal te ontmoedigen. Zo moeten aanbieders van koper zich al geruime tijd legitimeren en heeft de Metaal Recycling Federatie een meldpunt ingesteld.
Oudijzerhandelaar Donkervoort uit Arnhem zegt dat hij aanbieders van koper ook daadwerkelijk om legitimatie vraagt. "Al kom je maar één kilo brengen."

Controleur op bezoek

Zijn Edese collega Verspaget beaamt dat. "Je doet het ook om achteraf gedoe te voorkomen. Als je hier een controleur op bezoek krijgt, moet je inkoop en voorraad wel kloppen. Als ik 800 kilo messing heb ingekocht en 1000 kilo verkocht, moet ik uit kunnen leggen waar die andere 200 kilo vandaan komt. Die kan ik dus niet stiekem hebben ingekocht van iemand die het gestolen heeft."
Verspaget is altijd behoedzaam op wie hij 'aan de deur krijgt' en hem materialen wil verkopen. "Een tijdje geleden kwamen hier een paar mensen ijzer inleveren. Ik heb het aangekocht en het rijbewijsnummer en het kenteken opgeschreven."
"Ook vertelden ze me dat ze nog beeldjes en kruisjes hadden voor de verkoop. Die heb ik geweigerd. Dat zal waarschijnlijk van een kerk gepikt zijn, redeneerde ik. Ik zei dat ik er geen belangstelling voor had en heb de wijkagent op de hoogte gebracht."

Diefstalcijfers lopen terug

Het toppunt van incidenten met koperdiefstal lijkt achter ons te liggen. Spoorbeheerder ProRail werd er een decennium geleden bijkans gek van.

Het bedrijf zag in 2012 bijna 500 pogingen tot diefstal van koper op of rond het spoor. Dat leverde veel schade op en flinke vertragingen voor reizigers.

De bestrijding van die praktijken werd één van de topprioriteiten voor de spoorbeheerder. De diefstalcijfers lopen inmiddels terug, maar in 2022 waren er toch nog 12 incidenten met koperdiefstal op of rond het spoor.