Gelderland

Elf gouden tips om veilig te schaatsen

IJspret voor meerdere generaties.
IJspret voor meerdere generaties. © Anton Kappers
ARNHEM - Het vriest sinds enkele dagen en op plaatselijke ijsbanen kan geschaatst worden. Maar waar moet je rekening mee houden om veilig te kunnen schaatsen? Elf tips.
Tip 1: Ga er nooit alleen op uit. De meeste mensen die op het ijs omkomen, zijn alleen op pad gegaan. Ga dus minimaal met z'n tweeën schaatsen en het liefst met een klein groepje. En laat het thuisfront weten waar je gaat schaatsen.
Tip 2: Zorg dat je weet hoe de lokale ijssituatie is; informeer bij de lokale ijsclub of je veilig op het natuurijs kunt schaatsen. Of kijk op schaatsen.nl/natuurijs voor meer info. Als je onderweg andere schaatsers tegenkomt, kun je hen vragen naar de omstandigheden van het ijs.
Tip 3: Zorg bij extreme kou voor extra bescherming, zoals winddichte kleding, een bivakmuts, een skibril en watervrije vaseline voor je gezicht.
Tip 4: Neem een mobiele telefoon en reservekleding mee; dat verpakt in een rugzak is zeer welkom voor noodgevallen. Bel, app en Snapchat echter niet terwijl je aan het schaatsen bent.
Schaatsen op de Oude Waal in de Ooijpolder (archief).
Schaatsen op de Oude Waal in de Ooijpolder (archief). © ANP
Tip 5: Zorg dat je op ’goedgekeurd’ ijs schaatst; ondergelopen stukken land, maar ook de landijsbanen van ijsclubs zijn de plaatsen waar snel ’veilig’ geschaatst kan worden. Op deze site vind je welke natuurijsbanen open zijn. Als het langer vriest, garanderen de toertochten die door ijsclubs van de KNSB georganiseerd zijn een optimale veiligheid.
Tip 6: Let op kleurveranderingen, randen en scheuren in het ijs; bij kleurverandering van het ijs kan de kwaliteit van het ijs ook anders zijn. Wees bij aangevroren randen met een afwijkende (geelwitte) kleur bedacht op windwakken. Deze kunnen ook bij strenge vorst lang open blijven en een behoorlijke omvang hebben.
Zijn ze toch dichtgevroren, dan kunnen ze een te dun laagje ijs hebben. Let ook op scheuren in het ijs. Als je daar in blijft hangen met een schaats of vast raakt, kan je lelijk vallen. Dus ook daar voor oppassen. Probeer zo veel mogelijk dwars met je schaats over de scheuren heen te gaan.
Tip 7: Let extra op bij bruggen, vogels, riet, waterplanten en overhangende takken; daar is het ijs in de meeste gevallen onveilig. Bij lage bruggen moet je ook uitkijken dat je je hoofd niet stoot. Zelfs een lichte botsing kan leiden tot ernstige verwondingen. Pas bij een brug ook goed op als je een rugzakje op je rug hebt, dat deze niet blijft haken achter de brug.
Tip 8: Ga nooit schaatsen op ijs waar sneeuw op ligt; als er sneeuw is gevallen en het ijs niet is geveegd, is het levensgevaarlijk om te gaan schaatsen. Schaats nooit op ijs waar sneeuw op ligt, tenzij de baan is goedgekeurd.
Drukte op de Kanovijver in Arnhem (archief).
Drukte op de Kanovijver in Arnhem (archief). © Herman van Ommen
Tip 9: Ga bij twijfel altijd terug; het is altijd beter veilig terug te keren dan het onbekende risico aan te gaan. Dat geldt ook voor vermoeidheid. Soms kan een geplande afstand te hoog gegrepen zijn, en als je vermoeid raakt kun je minder alert reageren. De kans op valpartijen is dan groter.
Tip 10: Schaats niet op ondergelopen uiterwaarden en weilanden. Dit omdat de waterstanden in de rivieren aan het dalen zijn, nadat ze afgelopen weken steeds hoog hebben gestaan. De volgelopen uiterwaarden en buitenpolders stromen leeg. Dit maakt het ijs in de uiterwaarden onbetrouwbaar, omdat er ruimte komt onder het ijs, wat het ijs verzwakt.
Tip 11: Neem een touw, ijspriem, ijsstok en een fluitje mee. Met een ’Natuurijs Veiligheidsset’, bestaande uit een speciale ijspriem en een stuk touw, kun je jezelf uit een wak trekken of een ander helpen die door het ijs is gezakt, weet schaatsen.nl. Met een ijsstok kun je de dikte van het ijs testen, en met het fluitje kun je op afstand mensen laten weten waar je bent en dat je hulp nodig hebt.