Liemers / Arnhem en omstreken

Ontploffingen en miljoenen euro's schade door lachgasflessen

Lachgasflessen, (ter illustratie)
Lachgasflessen, (ter illustratie) © Omroep Gelderland
DUIVEN - Afvalverwerkers hebben dit jaar miljoenen euro's schade geleden door ontploffende lachgascilinders. Dat meldt de Vereniging Afvalbedrijven vrijdag. Dit kost niet alleen handen vol geld, het is ook onveilig voor medewerkers. "Het is wachten op het eerste ongeluk."
"Tussen al het restafval zitten een hoop lachgasflessen", zegt Lars Walder van afvalverwerking AVR in Duiven. "Dagelijks zijn we bezig om die dingen eruit te vissen. Als er toch per ongeluk één in de oven terechtkomt, kan die ontploffen en ontstaan er verstoringen in het verbrandingsproces."

'Wachten op ongelukken'

Afvalverwerkingsbedrijf Attero in Noord-Brabant en Drenthe verwerkt ook afval uit onder meer Arnhem. Volgens Attero loopt de schade op tussen de 4 en 5 miljoen euro. "Vooral flessen van 2 liter van ijzer zijn gevaarlijk als er nog een beetje gas inzit. Als een gasfles in het midden van een oven van 800 graden ligt, valt de schade nog wel mee."
Het is wachten op het eerste ongeluk
Afvalverwerkingsbedrijf Attero
Maar, weet het bedrijf: "Zodra een fles bij de wand ontploft, raakt de wand ernstig beschadigd. Ook komt het voor dat de oven uitvalt. Het is een kostbare zaak om de boel te repareren."

Rondleiding onveilig

Attero maakt zich daarnaast zorgen om de veiligheid van de medewerkers. "Gelukkig zijn er bij ons nog geen ongevallen gebeurd, maar het is wachten op het eerste ongeluk. In die ovens zit namelijk een soort ruitje. Zo kunnen we zien hoe het met de vuurhaard gaat. Als daar een barst in komt door een explosie... ik wil niet weten hoe dat afloopt", verzucht de woordvoerder van het bedrijf.
Tegenwoordig mogen medewerkers ook niet meer in de buurt komen van die ovens. "Vandaar dat we maar camera's hebben geplaatst. Vroeger konden we ook rondleidingen geven langs de ovens. Dat gaat inmiddels niet meer."

Duizenden ontploffingen

Sinds begin dit jaar staat lachgas op de lijst van verboden middelen van de Opiumwet. Voorafgaand aan het verbod werden vaker hervulbare cilinders gebruikt. Deze konden gebruikers na gebruik weer inleveren bij de handelaren. Dat gebeurde massaal, want het statiegeld dat ze daarvoor ontvingen was ongeveer 30 euro.
Maar sinds het verbod wordt geen statiegeld meer uitbetaald door illegale handelaren. Cilinders worden daarom steeds vaker weggegooid en belanden in het restafval. Duizenden cilinders ontploften daardoor het afgelopen jaar in de ovens van afvalverwerkers.

Inleverpremie

De gemeente Arnhem is sinds een tijd met een inleverpremie begonnen. Lachgasgebruikers worden aangemoedigd om hun cilinder in te leveren bij speciale afvalbrengstations. In ruil daarvoor ontvangen mensen een inleverpremie van maximaal vijf euro. Attero ziet sindsdien een afname in het aantal ontploffingen. Een nadeel: de actie loopt nog maar tot en met eind januari.

Financiële tegemoetkoming

Het kabinet liet vanochtend weten haast te willen maken met een oplossing. Er wordt onder meer gekeken naar een financiële tegemoetkoming voor afvalbedrijven om preventieve maatregelen te bekostigen, laten de ministeries van Justitie en Veiligheid, Infrastructuur en Waterstaat en Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) weten in een gezamenlijke verklaring.
Volgens de NOS houden ze echter vol dat er geen oorzakelijk verband bestaat tussen het verbod op lachgas en de gedumpte cilinders.

'Voorkomen is beter dan genezen'

Attero is enerzijds blij met de vergoeding voor de miljoenen euro's aan schade aan het het bedrijf. "Anderzijds zou er een statiegeldsysteem moeten komen om de schade preventief aan te pakken. Bijvoorbeeld zo'n statiegeldsysteem als voorheen. Voorkomen is nog altijd beter dan genezen."

Waar wel lachgasfles inleveren?

Bij de meeste milieustraten is het mogelijk om gratis een lachgascilinder in te leveren, zoals bij de DAR in Nijmegen. Die zorgen er vervolgens voor dat de cilinders op de juiste manier worden verwerkt.