Arnhem en omstreken

'Nieuw bestuur, ammehoela', burgemeesters boos over uitstel spreidingswet

Asielzoekers arriveren bij asielzoekerscentrum en aanmeldcentrum Ter Apel. Door de spreidingswet zouden asielzoekers vanaf daar eerlijk moeten worden verspreid over Nederland.
Asielzoekers arriveren bij asielzoekerscentrum en aanmeldcentrum Ter Apel. Door de spreidingswet zouden asielzoekers vanaf daar eerlijk moeten worden verspreid over Nederland. © ANP
ARNHEM - Meerdere burgemeesters hebben hun ongenoegen uitgesproken over de motie die de VVD, PVV, NSC en BBB woensdag indiende bij de Tweede Kamer. In die motie, die ondertussen al wat is afgezwakt, roepen de partijen de Eerste Kamer op om de behandeling van de spreidingswet uit te stellen tot na de formatie.
En dat schiet bij meerdere Gelderse burgemeesters in het verkeerde keelgat. De wet is namelijk al aangenomen door de Tweede Kamer. De Eerste Kamer behandelt deze wet daarom op 16 januari. En die Eerste Kamer is een zelfstandig orgaan met een eigen agenda: "Ik vind het dan ook heel raar dat de VVD dit oproept. Ik vraag mij af of dat staatsrechtelijk wel mag", zegt Floor Vermeulen, burgemeester van Wageningen.
Burgemeester Hubert Bruls van Nijmegen gaat een stapje verder en noemt het "parlementair onfatsoen". Hij is niet verbaasd over de uitspraken van de VVD. "Nieuw bestuur ammehoela. Ze zitten op een moment te azen om het te torpederen. VVD heeft de pik op deze wet en Omtzigt heeft zich ontmaskerd", zegt hij geïrriteerd.

'Betreurenswaardig'

Vermeulen noemt de situatie "betreurenswaardig" en "niet uit te leggen". Volgens hem zou het onbegrijpelijk zijn als de wet er niet komt. Maar de vier partijen die de motie hebben ingediend willen nu dat de wet op pauze gaat. De PVV, VVD, NSC en BBB, die ook proberen samen een kabinet te vormen , zouden "het terugdringen van de instroom" van asielzoekers en immigranten hoog op de agenda hebben staan.
En die redenatie is 'ongehoord' en 'onlogisch', zeggen Bruls en Vermeulen. "De discussie gaat in verkeerde volgorde. Prima dat je de instroom wilt beperken, maar de mensen die er nu zijn, moeten we opvangen."
Burgemeester Ahmed Marcouch van Arnhem blijft er wat rustiger onder, maar sluit zich daarbij aan: "We zitten nu met een opvangcrisis. We moeten die mensen op een menselijke manier opvangen en iedereen moet daarbij zijn steentje bijdragen."

Minder draagvlak

En dat laatste is vooral het gevoelige punt bij de burgemeesters. Volgens hen doen hun eigen gemeenten al veel om extra opvangplekken te creëren om Ter Apel te ontlasten en de vluchtelingen onderdak te bieden. Maar zij zien andere gemeentes een stuk minder doen. Bruls verwacht dat het draagvlak vermindert als de wet er niet komt: "Als het COA dan weer belt dan gaan wij als gemeente op een gegeven moment ook denken 'bel eerst maar eens een andere.' Of het er nu 100 of 100.000 zijn, het moet gewoon eerlijk verdeeld worden."

Brief aan Tweede kamer

Een andere reden voor de motie is dat er volgens de vier partijen nu weinig draagvlak is om gemeenten te dwingen om asielzoekers op te nemen, zoals in de spreidingswet staat. Ook onzin, zeggen de gemeenten. "Er zijn allerlei aanpassingen geweest, waarna gemeenten en provincies hebben gezegd dat ze daarmee kunnen leven", legt Bruls uit.
Ondertussen heeft de Vereniging van Nederlandse Gemeenten, het Interprovinciaal Overleg, het Veiligheidsberaad en de Kring van commissarissen van de Koning een brief gestuurd aan de Tweede Kamer. Daarin staat ook dat de "De Spreidingswet tijdens de behandeling door de Kamer zodanig geamendeerd dat de wet in de ogen van gemeenten en provincies uitvoerbaar is geworden."

Wijsheid van de Eerste Kamer

Donderdagavond wordt er gestemd over de motie. Vooralsnog gaat het debat over de wet in de Eerste Kamer op 16 januari gewoon van start. Een week later zal daar de stemming over plaatsvinden. Maar zelfs als die wet wordt aangenomen door de Eerste Kamer heeft Bruls weinig hoop: "De meerderheid in de Tweede Kamer wil die wet helemaal niet, dus dan zullen ze wel weer iets anders bedenken op het tegen te houden."
Marcouch houdt daarentegen de hoop vast: "De wet ligt bij de eerste kamer. Ik reken op hun wijsheid om ervoor te zorgen dat die wet er zo snel mogelijk komt."