Rivierengebied

Dode baby's krijgen na tientallen jaren eindelijk eerherstel

Het monument voor de vergeten baby's van Druten
Het monument voor de vergeten baby's van Druten © Omroep Gelderland
DRUTEN - Dode baby’s die achter de muur, buiten het kerkhof eindigden. Het is een pijnlijke geschiedenis in Druten waar niet over werd gesproken. Nu is er een monument onthuld om de baby's te herdenken.
Een klein gezelschap staat op een regenachtige dinsdagmiddag op een stukje grond net achter de muur van de rooms-katholieke begraafplaats in Druten. Een rood doek wordt van een sokkel gehaald. Een uit natuursteen gehouwen foetus ziet het grauwe daglicht.

Niet in gewijde grond

Tot ongeveer halverwege de twintigste eeuw mochten ongedoopte overleden kinderen niet in gewijde grond begraven worden. Ze eindigden zonder naam, zonder afscheid en zonder herinnering achter de muur van de begraafplaats, in een apart stukje grond dat vergeten en overwoekerd raakte.
Prisca van Egmond kon het in eerste instantie niet eens geloven. "Dan hoor je de geschiedenis en dan denk je: dat kan toch niet, dat kan toch niet zo zijn." Samen met Marietje Gerritsen nam ze het initiatief tot de herdenkingsplek.

Pijn en verdriet

Prisca weet hoe het voelt. Ook het kistje van haar overleden zoon Thomas verdween, omdat het nu eenmaal een andere tijd was. "Twintig jaar lang wisten we niet waar Thomas begraven was." Eerst werd het verdrongen, tot het genadeloos begon te knagen. Na een lange zoektocht vond ze haar zoon op een begraafplaats in Nijmegen.
Hoe diep de pijn en het verdriet kunnen zitten, blijkt uit een voorbeeld van een 80-jarige man die de initiatiefnemers jaren geleden voor het hek troffen. "Hier moesten we mijn broertje afgeven", vertelde de bejaarde inwoner van Druten. Marietje Gerritsen: "Het ging door merg en been, dat verhaal. Hij was zo emotioneel."
Dat is een plek waar duveltjes begraven liggen
Marietje Gerritsen, mede-initiatiefnemer gedenkplek

Muur doorbroken

Nu is de vergeten grond vol verdriet een herdenkingsplek geworden voor overleden kinderen van toen en nu. Met toestemming van de kerk is de muur die de kinderen scheidde van de begraafplaats doorbroken. Een sierlijk hek geeft nu toegang tot de gewijde grond. De pastoor was bij de opening van de gedenkplek voor gebed.
De ongedoopte kinderen die in Druten achter de muur eindigden, hadden in de volksmond een pijnlijke bijnaam. "Duveltjes", vertelt Gerritsen. "Want ze waren niet gedoopt. In de volksmond heette dat ook: oh, dat is een plek waar duveltjes begraven liggen."
Het eens met klimop overwoekerde stukje grond dat vol bomen stond is nu een rustiek ogend parkje met een kronkelend grindpad naar het monument voor de gestorven kinderen. "Het is echt eerherstel", verzucht Marietje Gerritsen blij. Want kleine kinderen zijn natuurlijk nooit duveltjes: "Het zijn engeltjes."
Hier kun je zien hoe het was en hoe het geworden is:
Pijn waarover werd gezwegen