Gelderland

Koploper in kalfsvlees, maar we eten het nauwelijks

Boer Wilbert Litjens uit Puiflijk heeft dubbeldoel-koeien.
Boer Wilbert Litjens uit Puiflijk heeft dubbeldoel-koeien. © Omroep Gelderland
PUIFLIJK - Zo'n 500 gram vlees maximaal per persoon per week, dat is het advies van het Voedingscentrum voor een gezond eetpatroon. Gemiddeld redden wij dat makkelijk en misschien mag het ook wel een onsje minder zijn. We eten namelijk zo'n 13 kilo meer vlees per persoon per jaar dan we nodig hebben. Maar welke vleesproducenten hebben wij eigenlijk in onze provincie en van welk vlees voorzien wij dan onze alle twee miljoen inwoners?
Gemiddeld eten wij zo'n 38 kilo vlees per persoon per jaar. Als we vlees zouden eten volgens de richtlijnen van het Voedingscentrum zouden we jaarlijks op zo'n maximaal 25 kilo uitkomen. Als provincie produceren wij ook genoeg vlees. Er is zelfs sprake van overproductie, omdat wij ook exporteren naar het buitenland. Denk daarbij aan ons varkens- en kippenvlees.

Koploper in kalfsvlees

Een vleessoort waar wij koploper in zijn in onze provincie is kalfsvlees. Bijna de helft van de vleeskalveren in Nederland is gehuisvest in Gelderland, zo blijkt uit cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek. En daarvan is een kwart in de gemeenten Ede (129.000) en Barneveld (118.000) te vinden. En dat terwijl we dus zelf niet eens zoveel kalfsvlees eten.
Volgens kalverhouder Wim Brouwer uit Barneveld heeft dat vooral te maken met onwetendheid en aan de hoeveelheid geld die we willen uitgeven aan ons voedsel. "Het is zonde dat het zo weinig gegeten wordt in Nederland. Als mensen het vlees proeven, dan denken ze 'wow, wat is dit?'. Maar het is iets duurder. Als je ziet dat het meeste kalfsvlees naar het buitenland gaat, zie je dat mensen in het buitenland gewoon meer over hebben voor hun voedsel."
Er is dus genoeg vlees voor ons allen en we eten dan ook nog wel een flinke hoeveelheid vlees per persoon per jaar. Voor veel mensen is het minderen van de vleesconsumptie ook een beladen onderwerp. Volgens consumptiesocioloog Hans Dagevos van de Wageningen Universiteit en Research heeft dit niet alleen te maken met dat we vlees alleen gewoon heel lekker vinden.

Vlees en bier zijn identiteitswaarden

"Vlees is samen met bier een product waar mensen identiteitswaarde aan hechten. Het heeft heel veel te maken met symboliek en iets waar we heel erg aan gehecht zijn. Het hoort ook bij feestelijkheid en bij luxe. De associaties die rondom vlees hangen, die zijn dus heel sterk en die zitten cultureel ook heel diepgeworteld bij de mens."
Waarom is vlees eigenlijk zo belangrijk voor ons? Deze voedingsdeskundige legt het uit in deze video:
Boeren met het oud-Hollandse koeienras MRIJ (Maas-Rijn-IJsselvee) zien we steeds minder in onze provincie. Dit ras staat ook wel bekend als dubbeldoel-koe. Zij hebben namelijk een dubbele functie. Ze leveren niet alleen melk maar worden ook aangesterkt, zodat ze meer vlees op de botten krijgen voordat ze geslacht worden.

'Ras van de toekomst'

Eén van de boeren in onze provincie die dit uitstervende ras nog wel in de wei heeft staan is Wilbert Litjens uit Puiflijk. Volgens hem heeft dit ras juist toekomst in onze provincie als je kijkt naar maatschappelijke discussies. Toch denkt hij niet dat dit de oplossing is voor alle boeren in onze provincie.
"Als je als jonge boer een bedrijf hebt overgenomen en je hebt een schuld bij de bank, dan wil je natuurlijk omzet draaien en de bank terugbetalen. Dan moet je genoeg melkomzet maken. Als je dan overschakelt naar een ander ras, terwijl je wel alle investeringen hebt gedaan in onder andere een melkrobot en voermengmachines dan is dat lastig. Je gaat dan namelijk terug naar een ras dat veel minder melk geeft en dan heb je meteen veel minder omzet. Dan zegt de bank: 'Wat ben jij aan het doen?'. Dan kan je de bank niet meer betalen."

In 'Boerend Hart' gaan Esther Stegeman en Frank Oosterwegel opnieuw de boer op en zoeken uit of we ons in Gelderland van ons eigen voedsel kunnen voorzien. Kunnen de Gelderse boeren alles produceren wat we volgens de schijf van vijf moeten eten? En is er dan voldoende van voor alle 2 miljoen Gelderlanders?

Kijk hier de uitzending Boerend Hart over vlees terug:

Boerend Hart - Hoe groot is de Gelderse veestapel eigenlijk?