Arnhem en omstreken

Carlos in tv-programma Frans Bauer: 'Laaggeletterden mogen er zijn'

Carlos Wiltink hoopt jongeren mee te geven dat je je niet hoeft te schamen.
Carlos Wiltink hoopt jongeren mee te geven dat je je niet hoeft te schamen. © Omroep Gelderland
ARNHEM - "Als ik een woord inspreek in Google Vertalen, wordt het voor me opgeschreven", zegt Carlos Wiltink uit Arnhem. Maandag is hij te zien in Frans Bauers tv-programma Leven Zonder Letters. Daarin staat laaggeletterdheid centraal.
Carlos heeft af en toe moeite met taal: "Als ik in een restaurant iets moet bestellen van de menukaart, vraag ik aan een ander wat diegene zou kiezen. Vrienden helpen me met overheidspapieren. Iets ondertekenen, zoals een contract, is ook wel lastig."
Lange woorden zijn eveneens moeilijk voor Carlos. "Contributiecentrum bijvoorbeeld. Ik kan het wel uitspreken, maar wanneer ik het moet spellen, dan gaat het helemaal fout."
De Arnhemmer moet af en toe vindingrijk zijn. "Vindingrijk? Dat woord ken ik niet. Maar ik heb allerlei trucjes. Ik spreek een woord in in Google Vertalen bijvoorbeeld en dan wordt het opgeschreven. Zo wordt het wel wat makkelijker."

Niet schamen

De problemen met taal zijn bij de in Brazilië geboren Carlos niet zomaar ontstaan: "Vroeger werd ik mishandeld en verminkt. Mijn linkerhersenhelft is beschadigd door een mes. Het leren gaat daardoor niet makkelijk."
Toch probeert hij er het beste van te maken: "Eerst was het een beetje een taboe, om erover te spreken. Nu geef ik als taalambassadeur en ervaringsdeskundige lezingen. Ik hoop jongeren mee te geven dat je je niet hoeft te schamen. Soms zitten er wel negentig studenten te luisteren. Zij schrikken wel eens van mijn verhaal, maar ik wil duidelijk maken dat je er mag zijn. Dat is het belangrijkste."
Volgens de Rijksoverheid zijn zo'n 2,5 miljoen Nederlanders laaggeletterd. Het AVROTROS-programma Leven Zonder Letters helpt om laaggeletterdheid onder de aandacht te brengen, stelt Carlos. In de uitzending krijgt hij de uitdaging zo zelfstandig mogelijk een danswedstrijd te organiseren: "Met doorzettingsvermogen en wilskracht kan je ver komen." Op maandag 4 december wordt het programma om 21.30 uur uitgezonden op NPO 1.