Gelderse Vallei

Weg met Black Friday: Jan promoot juist een Green Friday

Jan Post in zijn reparatiewinkel.
Jan Post in zijn reparatiewinkel. © Omroep Gelderland
EDE - Je kunt de radio niet aanzetten of de Black Friday-reclames schallen in je oren. De commerciële dag, die is overgewaaid vanuit de Verenigde Staten, spoort mensen aan om aankopen te doen. Maar sinds een aantal jaren klinkt er ook een groen tegengeluid: Green Friday.
Ook online ontkom je niet aan alle advertenties met koopjes en acties op deze uit Amerika overgewaaide commerciële dag. Black Friday stimuleert impulsaankopen. Joly Bogers van het bedrijf Trees for All vertelde aan Mediapartner 1Achterhoek: "Mensen kijken dan niet meer wat ze nog in huis hebben. Ook kun je dingen laten repareren of maken." Green Friday is vooral een statement, maar ze maken ook impact onder ondernemers. "We vragen retailers om niet mee te doen. Er zijn onderhand al tweehonderd bedrijven die meedoen aan Green Friday."

Dille & Kamille dicht

Winkelketen Dille & Kamille doet mee aan Green Friday. Alle winkels in Nederland, België en Duitsland en de webshops zijn dicht op vrijdag 24 november. Medewerkers gaan naar buiten om te helpen met de aanplant van zestien voedselbossen in Nederland, in samenwerking met Stichting Voedselbosbouw Nederland. Algemeen directeur Hans Geels vertelt: "Voedselbossen zijn niet alleen goed voor de natuur, maar ook voor de gemeenschap en toekomstige generaties."
Andere ondernemers in Gelderland kiezen er niet voor om de deuren dicht te doen, maar laten alsnog een groen geluid horen. Zo kun je bij de winkels van Bever gratis je schoenen laten repareren op vrijdag 24 november. Deze winkelketen noemt het overigens niet Green Friday, maar 'For Future Friday'. Naast je schoenen kun je ook tegen een gereduceerd tarief kleding laten maken.

Repareren is duurzaam

Jan Post, klimaatburgemeester van Ede en ondernemer met onder meer een repartiewinkel in het centrum van Ede onderstreept het belang van reparatie. "Het gaat om een andere mindset van consumenten, je kunt spullen ook laten repareren in plaats van nieuwe artikelen kopen. Daarvoor is zo'n initiatief als Green Friday goed." In zijn winkel is het elke dag 'Green Friday', getuige de grote slogan aan de muur: 'Repareren is duurzaam'.
Post vertelt dat de trein volgens hem nu echt op gang komt. "Afgelopen week heeft de Europese Commissie een voorstel aangenomen voor het recht op reparatie, the right to repair." Dit voorstel moet het repareren van spullen goedkoper en gemakkelijker maken voor consumenten.

Niet gek

"Onze winkel zit nu tien jaar in het centrum van Ede en mensen weten ons goed te vinden. Repareren wordt hip, je merkt dat ook met tweedehands kleding en andere spullen kopen. Dat is al lang niet meer gek. Tien jaar geleden dachten mensen dat je niet goed genoeg geld had als je iets liet maken, nu ben je hartstikke goed bezig. Mensen willen graag duurzaam zijn."
Toch voelt Post zich soms wel als een David in zijn strijd voor een duurzamere wereld. "Fabrikanten werken veel tegen, door producten te maken die lastig te repareren zijn. Bepaalde onderdelen zijn niet meer te krijgen, zij hebben liever dat je een nieuwe televisie of wasmachine koopt. Of ze gooien het rookgordijn van recyclen op. Bedenk eens wat een energie het recyclen van producten kost? Dat is helemaal niet zo milieuvriendelijk. Repareren is veel en veel duurzamer."