Achterhoek

‘Kinderen te vaak de dupe bij afwijzing urgentie voor woning'

Pauliene Hammink verblijft nu tijdelijk in een appartement
Pauliene Hammink verblijft nu tijdelijk in een appartement © Omroep Gelderland
DOETINCHEM - Het 7-jarig zoontje van Pauliene Hammink uit Doetinchem heeft in krap twee jaar tijd al op vier tijdelijke adressen gewoond. De woningcorporatie helpt zijn moeder niet met spoed aan een woning. Volgens de Kinderombudsman is er bij het aanvragen van een urgentieverklaring te weinig oog voor de rechten van kinderen.
Het leven van Pauliene (43) ging niet over rozen. Door foute keuzes en flinke pech. Een gewelddadige partner, een huurschuld, een tweede scheiding: het zorgt ervoor dat ze op straat komt te staan. “In de afgelopen twee jaar heb ik op vier plekken gewoond. Dit appartement is van een vriend. Het kan nog een maand duren of een half jaar en dan moeten we er hier ook weer uit.”
In haar kielzog sleept ze haar 7-jarige zoontje en 18-jarige dochter met zich mee. Haar zoontje heeft een praatmaatje om van zich af te praten. Haar dochter weet precies hoe tijdelijk hun situatie is. “Ik heb hier een kamer met alleen een bed en een stellingkast met nauwelijks kleren erin. Ik kan het me helemaal niet eigen maken”, zegt zij.

'Vrijwel nooit meegewogen'

En zo heeft het woonprobleem van Pauliene ook invloed op het leven van haar kinderen. Iets wat nog te vaak over het hoofd wordt gezien door woningcorporaties en gemeenten, zegt de Kinderombudsman. Die bepalen of mensen in nood voorrang kunnen krijgen op een sociale huurwoning met een urgentieverklaring, maar daarbij wordt het belang van kinderen nog te weinig meegewogen. “Dit wordt nu vrijwel nooit gedaan”, reageert Kinderombudsman Margrite Kalverboer.
“Wat je zou moeten doen is kijken naar wat de impact is op het hele leven van het kind. Dan kijk je bijvoorbeeld ook naar wat het betekent voor school, voor de gezinssituatie, de medische situatie, zijn identiteit, en je kijkt ook naar wat het kind er zelf van vindt. Een kind heeft passende huisvesting nodig, want anders kan het zich niet ontwikkelen, en komt het mogelijk later ook in de situatie dat het geen goede huisvesting heeft.”

Kinderen krijgen is eigen keus

Maar dat gebeurt dus lang niet altijd. Bijvoorbeeld in de Stedendriehoek, waar woningcorporaties samenwerken onder de naam Woonkeus. Daar omschrijft de urgentiecommissie de situatie van een gezin in een éénkamerappartement, waar het tweede kind op komst is. Dat gezin moet vertrekken want de verhuurder staat niet toe dat er kinderen in het appartement wonen. De urgentiecommissie erkent dat er sprake is van een woonnoodsituatie en dat het gezin te weinig inschrijftijd en inkomen heeft om het probleem zelf op te lossen. Desondanks wijst men de aanvraag voor een urgentieverklaring af, omdat het gezinsuitbreiding ziet als eigen verantwoordelijkheid.
“Daarmee wordt volledig voorbijgegaan aan de rechten van kinderen. Kinderen kunnen er niet voor kiezen om geboren te worden”, reageert Kalverboer. “Kinderen hebben recht op goede, passende huisvesting. En kinderen hebben ook het recht dat de overheid ondersteunt als ouders daar niet goed voor kunnen zorgen.”

Co-ouder maar geen moeder

Ook in het geval van echtscheidingen, waarbij ouders de zorg voor de kinderen verdelen. Zo vertelde Omroep Gelderland eerder het verhaal van Priscilla die zegt zich ondanks haar co-ouderschap geen moeder te voelen, omdat ze geen eigen huis heeft voor haar kinderen.
“Als men daar het Kinderrechtenverdrag voorop had gesteld, dan had men gekeken wat deze situatie betekent voor de gezinsrelaties. En dan had de gemeente kunnen constateren dat moeder geen moeder kan zijn en dat het dus niet in het belang van het kind is om haar geen urgentie te geven. Dat moet je echt meenemen”, vindt Kalverboer.

Stoet

Pauliene heeft ondertussen de steun gekregen van een hele stoet aan hulporganisaties: haar bewindvoerders, de buurtcoach, de gemeente, de ambulante hulpverlening en de organisatie die haar bijstandsuitkering uitbetaalt, steunen haar zaak en gingen onlangs allemaal tegelijk met Sité om tafel. Met resultaat: Sité heeft de blokkade vanwege haar huurschuld opgeheven en ze mag eindelijk een aanvraag voor een urgentieverklaring doen. “Alsof ik eindelijk mijn recht behaald heb."
Kijk en luister naar het verhaal van Pauliene:
De woningcorporatie helpt Pauliene niet met spoed aan een woning

Woningcorporatie Sité zegt in een reactie wel oog te hebben voor minderjarige kinderen. “Dit is ook één van de voorwaarden voor het toekennen van sociale urgentie.”

Ook Woonkeus Stedendriehoek, waar de urgentieaanvraag van het gezin vanwege gezinsuitbreiding werd afgewezen, zegt dat mee te nemen bij beslissingen over urgentieaanvragen. “Dat is altijd al zo geweest maar door cursussen, ontwikkelingen in rechtspraak, informatie en voorlichting is het belang van kinderen wel nadrukkelijker een onderdeel van de beoordeling geworden.” Kinderen kunnen niet zelf hun verhaal doen.

“Bij ouders die kiezen voor gezinsuitbreiding maar daarvoor feitelijk te klein wonen, wordt meer gekeken naar de eigen verantwoordelijkheid, waarbij de belangen van het kind overigens niet uit het oog worden verloren.”