Rijk van Nijmegen / Rivierengebied

Geallieerden plunderden Nijmegen tijdens oorlog, maar waarom?

Britse soldaat Jim roofde zilveren theeservies voor Nijmeegs meisje.
Britse soldaat Jim roofde zilveren theeservies voor Nijmeegs meisje. © Omroep Gelderland
GROESBEEK - De Ridders van Gelre snuffelen graag rond in Gelderse musea, want daar kun je de geschiedenis nog echt aanraken. Ze vinden er unieke voorwerpen, die ons meevoeren naar het rijke verleden van Gelderland. In het Vrijheidsmuseum in Groesbeek staat een zilveren theeservies. Een servies met een nare bijsmaak.
Russische plunderingen in Oekraïne, IS-ers die Syrië leegroofden, al zolang er oorlogen bestaan, wordt er geplunderd. Ook in de Tweede Wereldoorlog werd er flink geroofd. En niet alleen door de Duitse bezetters, zo blijkt uit onderzoek. Ook de geallieerde soldaten plunderden Nederlandse en Duitse dorpen en steden ongehinderd leeg. Vooral de regio Nijmegen kreeg het zwaar te verduren.
Onderzoeker Paul Klinkenberg ontdekte dat alleen al de inwoners van Nijmegen zo'n 1700 claims indienden wegens plundering of vernielingen. Hij schreef er in 2020 het boek 'Bezet, bevrijd en geplunderd' over, waarin talloze voorbeelden voorbijkomen: het tafelzilver van een hotel in Berg en Dal, miljoenen aan effecten uit een bankkluis, wijn, port, champagne en cognac van een handelaar. Gestolen door de vele tienduizenden geallieerde militairen die na september 1944 in de regio Nijmegen gestationeerd waren.
Geallieerde voertuigen in Nijmegen in de winter van 1944-1945.
Geallieerde voertuigen in Nijmegen in de winter van 1944-1945. © Canadian Army Newsreel

Geallieerden roofden alles leeg

Nijmegen was frontstad geworden, de omgeving was grotendeels geëvacueerd en de Amerikanen, Britten en Canadezen roofden uit woonhuizen, fabrieken, hotels, banken, kloosters en kerken. En ook in Duitsland plunderden ze dat het een lieve lust was. Soms stalen ze uit noodzaak, maar vaak ook uit zelfverrijking of simpelweg als ontlading.
Na de bevrijding werden de misdaden weggemoffeld. De plunderaars hadden ons immers bevrijd van de Duitse bezetter en ze werden bejubeld en gevierd als helden. Maar de inwoners van het Rijk van Nijmegen bleven met de brokken zitten, letterlijk en figuurlijk.
Het Vrijheidsmuseum in Groesbeek besteedt aandacht aan deze kwestie in de tentoonstelling 'Bezet, bevrijd en geplunderd.' En in deze tentoonstelling staat ook het zilveren theeserviesje dat de Engelse soldaat Jim Moore stal uit de ruïnes van Kleef. Hij wilde hiermee het hart winnen van de Nijmeegse Emelia Sluys, het meisje van zijn dromen. Of dat lukte?
Je hoort het van Ridder René:
Britse soldaat Jim roofde zilveren theeservies voor Nijmeegs meisje
Ridders van Gelre is het geschiedenisplatform van Omroep Gelderland. We brengen het laatste nieuws over de Gelderse historie en organiseren elke zaterdagochtend een exclusieve rondleiding voor onze volgers op bijzondere locaties. En heb je het stripboek Ridders van Gelre en Ons Verloren Hertogdom al in de boekenkast? Volg ons op: Facebook, Instagram, Twitter, Televisie, Radio, YouTube en Web.