Stedendriehoek

Zutphenaren duiken 450 jaar terug in de tijd: 'Ruilen met toen? Nee liever niet!'

Fannie en Vera (11) dansen in het muziektheater 'Zutphen 1572'.
Fannie en Vera (11) dansen in het muziektheater 'Zutphen 1572'. © Omroep Gelderland
ZUTPHEN - De 11-jarige Fannie en Vera kunnen het zich nauwelijks voorstellen. Precies 450 jaar geleden was hun woonplaats het toneel van een bloederige strijd. "In 1572, toen was er volgens mij oorlog", weet Fannie te vertellen. "Maar dat is wel al héél lang geleden."
De tieners dansen dit weekend en volgende week mee in het spektakel Zutphen 1572: Ramp en Veerkracht, een muziektheater dat vrijdag in première gaat in de Walburgiskerk. Op ludieke wijze wordt herdacht hoe de stad in 1572 gebukt ging onder belegeringen en oorlog én viert daarnaast het ontstaan van de Staat der Nederlanden.
Zutphenaren duiken 450 jaar terug in de tijd: 'Ruilen met toen? Nee liever niet!'

Gruwelijke tijd

De strijd tussen Willem van Oranje en de Spanjaarden in 1572 had gruwelijke gevolgen voor de stad, vertelt schrijver van het stuk Peter te Nuyl. "Het was een flink bloedbad, met heel veel doden en gewonden. Er zijn verhalen dat de IJssel rood zag van het bloed, door de lijken die erin waren gegooid. Of dat waar is moeten we trouwens overlaten aan de historici."
De schrijver probeert samen met regisseur Gusta Teengs Gerritsen bezoekers een inkijkje in de geschiedenis te geven. "Met heel veel spektakel, muziek, dans, beeld en interviews."
Als het over oorlog gaat wordt er volgens te Nuyl veel gesproken over de strijd tussen twee landen, over koningen, graven en hertogen. "Maar uiteindelijk is het de bevolking die het ergst lijdt. Daarom hebben we van dit project een community-project gemaakt, om zoveel mogelijk mensen uit de bevolking van Zutphen erbij te betrekken."

Ruim honderd amateurs doen mee

Fannie en Vera dansen bij Mars Benthem, één van de vele Zutphense verenigingen en organisaties die meedoet aan het stuk. Bij de laatste repetitie krijgen ze voor het eerst ook hun outfits aan, ze zijn te zien als monnik en zullen ze ook in de rol van een soldaat kruipen. Leerlingen van de Fashion opleiding van Aventus verzorgden alle kostuums.
Naast bekende Zutphenaren zoals sopraan Johannette Zomer en presentator Harm Edens zijn er ruim honderd amateurs betrokken bij de productie. "Toneelspelers, zangers, musici, mensen die kostuums maken, dansers, technici en decorbouwers, allemaal doen ze mee."

In de tijdmachine stappen? 'Liever niet'

Patricia Konings is een van die inwoners die zich aanmeldde om mee te doen. Toen ze jaren geleden in Zutphen kwam wonen hoorde ze de stadsarcheoloog vertellen over de historie van de Hanzestad. "Dat was heel leuk, en het leek me mooi om nu zelf in die geschiedenis te duiken."
Patricia Konings doet als inwoner van Zutphen mee aan het stuk.
Patricia Konings doet als inwoner van Zutphen mee aan het stuk. © Omroep Gelderland
Echt terug in de tijd gaan, dat hoeft van Konings dan weer niet. "Nee, we hebben toch wel heel wat bereikt in die 450 jaar hè, ook met ziektes bijvoorbeeld. Mensen werden toen ook lang niet zo oud als nu. Nee, ruilen hoeft niet!".

Nog steeds oorlog

Behalve een lesje geschiedenis, verwijst het muziektheater ook naar het nu. "Eigenlijk maakt het niet uit of je het hebt over een oorlog in 1572 of 2022. Er zijn nog steeds over de hele wereld oorlogen en mensen die vluchten. Dus het is niet alleen een historisch stuk, het is ook een heel actueel stuk over waarom het niet lukt om met elkaar in vrede te leven", besluit te Nuyl.
Vanaf komend weekend wordt het muziektheater acht avonden achter elkaar opgevoerd in Zutphen. Vrijdagavond om 20.00 uur is de première.