Rijk van Nijmegen / Arnhem en omstreken

'Oversteek geallieerden bij Nijmegen cruciaal voor afloop Tweede Wereldoorlog'

Filmsterren spelen De Oversteek na.
Filmsterren spelen De Oversteek na. © ANP
NIJMEGEN - De oversteek die de geallieerden maakten bij Nijmegen bepaalde het vervolg van de Tweede Wereldoorlog. Dat stelt Wiel Lenders, directeur van het Vrijheidsmuseum.
"De bevrijding van Nijmegen kwam daardoor tot stand en dat was ongelooflijk belangrijk. Het was cruciaal om dit bruggenhoofd te pakken. Daardoor hadden ze een springplank om Duitsland in te gaan. Een half jaar later werd vanuit hier de grote operatie richting Berlijn opgestart."
De bevrijding van Nijmegen betekende een optie richting Duitsland
Lenders is nog altijd zwaar onder de indruk, als hij aan de Waal staat op de plek waar de geallieerden de rivier overstaken. "Je voelt het als je hier staat. Dit is een cruciale plek. Op 20 september 1944 staken Amerikaanse paratroepers hier de Waal over. Ze konden de verkeersbrug en de spoorbrug niet veroveren. Dit was de manier over de rivier over te steken en zo de Duitse troepen vanaf de noordkant aan te vallen. Zo kwam de bevrijding van Nijmegen tot stand."

Riskante onderneming

"Het was uiterst riskant en moedig, maar op dat moment moest die beslissing worden genomen om een doorbraak te forceren", zegt Lenders. "Dat hebben ze hier wel mee bereikt. Nijmegen was bevrijd, maar werd vervolgens frontstad. Een half jaar lang kwam de stad nog wel onder vuur te liggen, de granatentijd wordt dat ook genoemd. Maar wel bevrijd van het Duitse juk."

Geschiedenis herbeleven

De film A Bridge Too Far vertelt het verhaal van de Slag om Arnhem, maar ook van de historische oversteek. Donderdagavond was er in Nijmegen een reünie met veel figuranten uit die film. Lenders was daar ook bij aanwezig. "Er zaten er een paar honderd in de zaal en ook Peter Faber was erbij, die de rol speelde van kapitein Bestebreurtje. Hij vertelde ook hoe het was om met al die grote filmsterren om te gaan. De geschiedenis werd echt herbeleefd."
Peter Faber oreert over A Bridge Too Far
Peter Faber oreert over A Bridge Too Far © ANP
"Speelfilms geven een beeld van de geschiedenis, misschien wel meer dan vanuit het klaslokaal. Dat geldt ook voor deze film. De Slag om Arnhem is door A Bridge Too Far definitief en voor altijd op de kaart gezet. Het was ook de eerste film over de Tweede Wereldoorlog waarin de Duitsers als normale personen werden voorgesteld. Eerder waren het de meest gruwelijke monsters. Nu zag je Duitse soldaten met een rationeel verhaal in de film."