Arnhem en omstreken

'Praten over zelfdoding redt juist levens', stelt nabestaande Tamara

Tamara en haar broer Koen, een jaar voor zijn dood.
Tamara en haar broer Koen, een jaar voor zijn dood. © Privécollectie
ARNHEM - Vrijdag 9 mei 2008 is een datum die ze nooit meer vergeet. Dat was de dag waarop Tamara Baars uit Arnhem hoorde dat haar broer uit het leven was gestapt. Ze schreef er een boek over en gaat vandaag in gesprek met staatssecretaris Maarten van Ooijen van Volksgezondheid en Welzijn tijdens de Roadtrip Suïcidepreventie die vandaag in Arnhem stopt. "Omdat het belangrijk is om met elkaar over zelfdoding te praten. Want dat kan echt levens redden."
Het moet uit de taboesfeer, vindt de organisatie van Roadtrip Suïcidepreventie. En dat onderschrijft Tamara. "Niet zozeer uit mijn eigen omgeving, want ik ben er zelf heel open over. Maar het gaat ook heel erg over hóe je erover praat. Dat je open staat voor het gesprek en niet met allerlei vooroordelen, hoe begrijpelijk ook, het gesprek ingaat. Veel mensen zeggen bijvoorbeeld: Maar je hebt toch alles? Of: Er zijn toch nog zo veel mooie dingen in je leven? Je moet er echt bij blijven in een gesprek en vooral: luister naar iemands verhaal."

Niet egoïstisch

"Zelfdoding wordt door sommige mensen ook nog steeds als 'egoïstisch' bestempeld en dat vind ik vreselijk", zegt Tamara. "Zelfdoding heeft in essentie niets te maken met egoïsme. Iemand die zo diep zit, kán niet eens meer nadenken over de gevolgen voor zijn of haar geliefden. Als iemand uit het leven stapt en bijvoorbeeld kinderen achterlaat, dan zegt dat niets over egoïsme, maar alles over de gruwelijke wanhoop die iemand voelt."
Het idee dat praten over suïcide mensen zou aanzetten tot zelfdoding is volgens Tamara een verkeerde veronderstelling. "Het gaat er vooral om dat je het niet hebt over de manier waaróp iemand uit het leven is gestapt, want dat kan wel iets triggeren. Maar; als je er niet over praat, wordt het voor mensen die ermee worstelen steeds ingewikkelder. Dus: stel bijvoorbeeld de vraag: hoe is het voor jou?"

'Als jullie dit lezen ben ik dood'

Het heeft haar broer Koen indertijd niet geholpen, helaas. Tamara had goed contact met haar broer en ze praatte veel met hem. Ook nog een paar dagen voor zijn dood, maar het heeft hem er niet van weerhouden. "Het gaat nu op zich goed met mij. Je leert toch leven met het verlies. En ook de schuldgevoelens heb ik overwonnen. Maar het blijft pijnlijk en de tranen kunnen me nog steeds overvallen. Er blijft een vóór en ná Koen. Ik vergelijk het vaak met sporten: de gewichten blijven zwaar, maar je krijgt ze wel beter van de grond."
In het boek 'Als jullie dit lezen ben ik dood' vertelt ze erover. "Het boek schrijven heeft me wel geholpen, maar ik weet niet of het echt verwerking was. Het is eigenlijk vooral een manier waarop ik anderen wil helpen. Als nabestaande denk je toch: had ik iets moeten doen, had ik iets moeten zien?" En dat het helpt, merkt Tamara nog altijd. "Ik krijg veel reacties. Het is vier jaar geleden dat ik het boek schreef, maar tot op de dag van vandaag krijg ik reacties vanuit heel Nederland en België. Ik vind het altijd bijzonder als mensen zo moedig zijn en de moeite nemen om me een berichtje te sturen. Ik reageer ook altijd."
Woensdag 7 september is de Roadtrip Suïcidepreventie op het Velperplein in Arnhem. Staatsecretaris Van Ooijen gaat er vanaf 10.00 uur in gesprek met betrokkenen en er is een fototentoonstelling van nabestaanden.
Wil je met iemand praten over zelfdoding? Neem contact op met 113 Zelfmoordpreventie: 0900-0113 of via 113.nl.