Achterhoek

Winterswijk vergeet Gerrit Komrij niet: 'Hij hield altijd iets van een dorpsjongen'

Foto van een jonge Gerrit Komrij in de expositie
Foto van een jonge Gerrit Komrij in de expositie © Omroep Gelderland
WINTERSWIJK - Op 5 juli is het tien jaar geleden dat schrijver en dichter Gerrit Komrij op 68-jarige leeftijd overleed. Komrij stond bekend als één van de kleurrijkste figuren uit de Nederlandse literatuur. Hij groeide op in Winterswijk en daar zijn ze hem nog steeds niet vergeten.
Zo werd er afgelopen week een muurschildering van Gerrit Komrij onthult aan de Meddosestraat in het centrum van Winterswijk. Komrij staat afgebeeld met een gedicht dat hij schreef over Winterswijk. Daarmee is het, na verzetsheld Tante Riek en schilder Piet Mondriaan, de derde muurschildering die in het centrum van Winterswijk is te zien.
tekst gaat verder onder de video
Winterswijk heeft een nieuw eerbetoon aan Gerrit Komrij

Eigen expositie

Ook kreeg Komrij zijn eigen expositie in museum Wereld van Wenters, die werd geopend door oud-minister Bram Stemerdink. Hij woonde net als Komrij in zijn jeugd in de Iepenstraat. “Gerrit was een stuk jonger dan ik", vertelt Stemerdink. “Ik ben in 1936 geboren en hij in 1944. We speelden niet met elkaar, maar waren in de verte wel familie. Zodoende dat we wel eens bij elkaar over de vloer kwamen."

'Hij had nationale ambities'

Komrij had een haat-liefde verhouding met Winterswijk. Hij vertrok in 1963 voor zijn studie Neerlandistiek naar Amsterdam. “Komrij vond dat je weg moest uit je dorp om jezelf te ontplooien”, vervolgt Stemerdink. “Hij had nationale ambities om dichter of schrijver te worden.”
Tekst gaat verder onder de foto.
Een jonge Gerrit Komrij tijdens zijn schoolperiode in Winterswijk.
Een jonge Gerrit Komrij tijdens zijn schoolperiode in Winterswijk. © archief
Volgens de oud-minister is Komrij er later pas achter gekomen dat hij nooit is los gekomen van het dorp waar hij is geboren en opgegroeid. “Hij hield altijd iets van de dorpsjongen."

'Buiten de kaders'

Komrij werd bekender bij het grote publiek toen hij in 1976 voor het NRC Handelsblad columns ging schrijven over de televisie. In de jaren negentig begon hij ook over literaire onderwerpen te schrijven voor het NRC.
“Hij was een unieke schrijver en dichter”, vertelt Sjoerd Kemeling, vrijwilliger bij museum Wereld van Wenters. “Hij had zijn eigen stijl en levensmotto en week daarbij af van de rest. Komrij durfde buiten de kaders te treden en tegen dingen aan te schoppen.”

Komrij en The Beatles

In de expositie die als eerbetoon aan Gerrit Komrij is ingericht zijn verschillende dicht- en poëziebundels te zien, maar ook een soundtrack die is gemaakt over de periode van Komrij in Griekenland.
“Hij ging in 1965 naar Kreta, hij dacht voorgoed”, licht Kemeling toe. “In de manuscripten die hij daar schreef noemt Komrij muziektitels. Wij hebben daar als museum een soundtrack van gemaakt.”
‘A hard day’s night’ van The Beatles is één van de nummers waar Komrij in Kreta vaak naar luisterde. “Daar was hij echt weg van. Hij vond ze net zo goed als Shakespeare", besluit de vrijwilliger.
Tekst gaat verder onder de foto.
Komrij op latere leeftijd tijdens één van zijn lezingen
Komrij op latere leeftijd tijdens één van zijn lezingen © NOS

'Ze zullen hem hier nooit vergeten'

Komrij was een man van het vrije woord en Stemerdink hoopt ook dat mensen hem zo blijven herinneren. “Het vrije woord maakt het mogelijk dat mensen met de kwaliteiten en eigenschappen van Gerrit Komrij eruit springen."
“Hij heeft daar zelf aan bijgedragen en altijd voor gestreden. Daarom is het ook zo jammer dat hij op jonge leeftijd is overleden. Maar in Winterswijk zullen ze hem nooit meer vergeten”, besluit Stemerdink.

Zie ook: