Arnhem en omstreken

Boom gehuld in mysterieus spinsel: is het gevaarlijk?

Spinsels van spinselmotten in Bemmelse Waard.
Spinsels van spinselmotten in Bemmelse Waard. © Rolan van Ierland
BEMMEL - Een boom compleet ingepakt in spinsel, zelfs het gras heeft een zijden laagje gekregen. Rolan van Ierland uit Haalderen maakte er een prachtige foto van in de Bemmelse Waard en plaatste die in de Facebookgroep Natuur in Gelderland. Maar welk insect maakt zo’n kunstwerk? Bioloog Arnold van Vliet van de Wageningen Universiteit heeft het antwoord.
“Dit is het werk van spinselmotten", vertelt hij. En Arnold meldt er gelijk bij dat het compleet onschadelijk is. “Het is niet gevaarlijk. Mensen denken al snel aan de eikenprocessierups of buxusmot, maar dat is niet het geval. Je kunt het spinsel gewoon aanraken.”
Mensen denken al snel aan de eikenprocessierups
Voor Rolan was het de hoeveelheid die hem opviel en waarom hij de foto's maakte. "Dat was nieuw voor mij. Ik kende het fenomeen van spinsels door rupsen wel, maar niet in dit formaat", vertelt hij. "Ik kom dagelijks op ditzelfde deel van de Bemmelse Waard en het is voor het eerst dat ik dit zie."
Over de foto van de compleet ingepakte boom met gras die Rolan maakte is bioloog Arnold van Vliet duidelijk: “Schitterend. Je ziet niet elke dag spinsel van deze omvang. Ik heb het zelf nog nooit gezien.” Volgens hem hebben de rupsen eerst de boom leeggegeten en zijn daarna in het gras op zoek gegaan naar nog meer voedsel.
Arnold is de beheerder van de Natuurkalender waar mensen waarnemingen van dieren kunnen doorgeven. “Maar op deze kalender doen we geen waarnemingen van de spinselmot”, gaat hij verder.
Zelf het gras is ingepakt door de spinselmotten.
Zelf het gras is ingepakt door de spinselmotten. © Rolan van Ierland

Bemmelse Waard

De bioloog is zelf benieuwd of het opvallende spinsel in natuurgebied Bemmelse Waard is gemeld en kijkt daarvoor op waarneming.nl. Dat blijkt niet het geval. Dit soort spinsels komen nog een paar weken in de natuur voor. “In de loop van juni ontpoppen de motten.”
Het is dus de ideale periode om de prachtige kunstwerken tegen te komen. “Op waarneming.nl zie ik dat het aantal individuele waarnemingen in 2020 en 2021 van de stippelmot - een andere naam voor de spinselmot -het hoogst was.” Dit jaar is nog even afwachten waar het aantal op uitkomt, maar tot nu toe zijn er nog niet veel waarnemingen.
Vogels vinden ze heerlijk
Naast dat de spinselmot en zijn spinsels ongevaarlijk zijn voor mensen, kan het ook geen kwaad voor de struiken en bomen waar de gevleugelde insecten in zitten. “De motten eten ze leeg, maar dat komt vanzelf weer goed en vogels vinden de motten heerlijk.”

Ook kaalvraat eiken

Arnold ziet momenteel niet alleen kale struiken en bomen met spinsels, ook vallen hem kale eiken op. “Deze kaalvraat wordt veroorzaakt door wintervlinders en andere rupsensoorten. Ik heb het op verschillende plekken op de Veluwe gezien.”
Volgens de bioloog herstellen de bomen over het algemeen na zo’n aanval. “Nu met de droogte is dit niet goed voor de bomen. Ze kunnen daardoor wel verzwakken.”