Achterhoek

Wordt de grote droom van Joanne en Johannes werkelijkheid in 2022?

Johannes en Joanne hopen dat hun droom in 2022 uitkomt.
Johannes en Joanne hopen dat hun droom in 2022 uitkomt. © Omroep Gelderland
EEFDE - Donkere wolken pakten zich in november samen boven burgerboerderij de Patrijs. Joanne en Johannes wilden een boerderij in Vorden kopen en daar op een nieuwe manier gaan boeren, maar het liep anders. De eigenaren van de boerderij, ooms van Johannes, zetten uiteindelijk een streep door de verkoop omdat de partijen er niet uitkwamen op een aantal niet-financiële voorwaarden.
Ondanks het regenachtige weer voel je je heel welkom, wanneer je het verslokaal in Eefde binnenkomt. De muren zijn groen en er staan schilderingen op van de producten die verkocht worden. "Met een kunstenares, interieurdeskundige en veel vrijwilligers is van het verslokaal een echt boerenwinkeltje gemaakt", zegt Frans van den Pol. Hij woont in Eefde en is al een tijd lid van burgerboerderij De Patrijs. "Het voelt toch prettig, ook omdat het uitgangspunt is: lokale producten. Dus toen dachten we, dan sluiten we hier bij aan."
Eline Derks doet boodschappen bij het verslokaal van de Patrijs in Eefde
Eline Derks doet boodschappen bij het verslokaal van de Patrijs in Eefde © Omroep Gelderland
Vandaag haalt hij de boodschappen voor de komende weken. Net als Eline Derks, die ook in Eefde woont. Zij is afgelopen jaar lid geworden van de burgerboerderij: "Het is dichtbij, het is lokaal eten, het is makkelijk: 24 uur per dag kan je hier naar toe, dus ideaal", zegt Derks. Derks en van den Pol zijn niet de enige mensen die boodschappen komen doen. Afgelopen jaar is burgerboerderij de Patrijs gegroeid van honderd naar duizend leden.

Tal van nieuwe leden en verkooppunten

En dat stemt Joanne Malotaux en Johannes Regelink tevreden. Johannes: "Het was een druk jaar. We hebben vier verslokalen rondom Vorden gerealiseerd en we hebben ervoor gezorgd dat we van honderd leden naar duizend leden zijn gegaan. Maar het belangrijkste dit jaar is misschien wel dat we bijna 600.000 euro hebben opgehaald met een crowdfunding. Van den Pol ondersteunt ook financieel. "We begrepen dat ze geld nodig hadden en wij zijn in de gelukkige positie dat we dit kunnen doen." Met het geld van de crowdfunding konden Joanne en Johannes de boerderij die ze op het oog hadden ook echt kopen.

Grote domper

Als het geld bijeen is en de plannen gemaakt worden voor de overname, spat de droom eind november uiteen: de verkoop van de boerderij gaat niet door. Joanne en Johannes wilden boerderij Nieuw Venhorstink aan de rand van Vorden komen. Het is de boerderij van de ooms van Johannes. Maar de partijen komen er samen niet uit. "Dat was wel echt de grote domper van afgelopen jaar", zegt Joanne. "Het was altijd iets waar we in ons achterhoofd rekening mee hielden, dat het zou kunnen gaan gebeuren. En toch ga je door alsof het nooit zou gebeuren. En als het dan toch gebeurt, dan is dat een gigantische teleurstelling."
Je krijgt een worsteling tussen de beide generaties. De oude generatie die nog in het klassieke model zit en de nieuwe generatie die wel wil. En dat vraagt een soort wijsheid.
Jan Huijgen, boer en filosoof
"Ja, dat was heel teleurstellend, maar inmiddels zijn we wel over die teleurstelling heen en zijn we op zoek naar een andere plek", aldus Johannes. De twee gaan ook niet bij de pakken neerzitten. Joanne: "Als ik eerlijk ben, hadden we er in het begin echt geen zin meer in. Maar dan krijg je bijna tweehonderd mailtjes, appjes en telefoontjes van mensen uit de omgeving die je steunen en mooie woorden opschrijven. Ze spreken niet alleen hun medeleven uit, maar ook het vertrouwen dat het goed gaat komen. En dat geeft ons ook weer de kracht om door te gaan."

Acceptatie is moeilijk

Jan Huijgen is boer en filosoof. Hij startte de Mansholtcampus en is de drijvende kracht achter de ontwikkeling van burgerboerderijen. Op zijn eigen erf in Bunschoten-Spakenburg - op een steenworp afstand van de Gelderse provinciegrens - voelt het alsof je ver teruggaat in de tijd, maar wel met een moderne twist. "Ik heb een soort dorp gebouwd. Natuurlijk hebben we dieren, maar we hebben ook een moestuin, fruitbomen, een winkel, een proeflokaal, mensen kunnen hier kamperen, we zetten onze producten af in de regio. Het is maar een kleine greep uit de activiteiten."
Jan Huijgen, boer en filosoof
Jan Huijgen, boer en filosoof © Omroep Gelderland
Huijgen ziet dat het lastig is deze nieuwe manier van boeren van de grond te krijgen. Er is een groot verschil tussen generaties: "Vroeger werd je opgeleid en waren er drie termen: groot, efficiënt en technologie. Als je hieraan voldeed, dan pas was je echt boer. De jongeren die nu naar school gaan, leren dat je verbinding moet zoeken met de omgeving, klimaat, biodiversiteit en relatie met de samenleving."
"Die twee visies zijn zo verschillend en dat botst. Je krijgt een worsteling tussen de beide generaties. De oude generatie die nog in het klassieke model zit, en de nieuwe generatie die wel wil. Grote vraag is: hoe ga je dat op het boerenerf vorm geven. En dat vraagt een soort wijsheid. Tegen de jongere generatie zeg ik dan: Boeren Loeren, kom langs, ga kijken."
Volgende kerst vieren we op de boerderij!
Joanne Malotaux

Toekomst is rooskleurig

Volgens Huijgen is de tijd rijp voor verandering. "Je ziet dat burgers Maar verandering kost tijd: "Ik ben hier nu dertig jaar mee bezig en heb dit stap voor stap gedaan. Ook ik moest in het begin veel codes kraken. Ik zie nu dat de tijd rijp is. Burgers zijn heel erg bezig met voedsel en gezondheid. Durf stappen te wagen naar dat nieuwe ontwerp. En dat is volhouden en geloven. Heb dat geduld!"
Joanne en Johannes hebben er het volste vertrouwen in dat hun doel gaat lukken. "Wat we uiteindelijk willen, is een gangbaar melkveebedrijf overnemen en daar een agro-ecologische burgerboerderij van maken. Dus een gemengd bedrijf met groenteteelt, maar ook met melk en zuivel, kaas, wat kippen, wat varkens, echt een kringloop er van maken", aldus Johannes. "We willen in de loop van de tijd zo veel mogelijk producten van eigen boerderij hebben."
Hij vertelt dat ze inmiddels gesprekken voeren met een andere boer. "Met één boer zijn we nu ook concreet in gesprek en we gaan kijken of we die kunnen overnemen en daar alsnog burgerboerderij De Patrijs kunnen realiseren." Ook Joanne is vol overtuiging: "In 2022 vinden wij een boerderij waar de patrijs neer kan strijken. Volgende kerst vieren we op de boerderij!"