Rijk van Nijmegen

Kop van Jut Bruls over 2021: 'Ik ben mezelf gaan beschermen'

Burgemeester en voorzitter van het Veiligheidsberaad Hubert Bruls.
Burgemeester en voorzitter van het Veiligheidsberaad Hubert Bruls. © Omroep Gelderland
NIJMEGEN - We mogen wel spreken van een veelbewogen jaar voor Hubert Bruls. De Nijmeegse burgemeester fungeerde meerdere malen als nationale kop van jut in het Nederlandse coronabeleid. Hierbij vlogen ook de persoonlijke beledigingen hem om de oren. Hoe blikt hij terug op 2021? "Ik heb moeten leren afstand te nemen."
Bruls is naast burgemeester ook voorzitter van het Veiligheidsberaad. Hier zitten de burgemeesters van de 25 veiligheidsregio’s in Nederland samen in. Zij moeten de regels handhaven die de overheid bedenkt, zoals de maatregelen om verspreiding van het coronavirus te voorkomen. In die hoedanigheid kwam Bruls veel in de media. Had hij dat verwacht toen hij voorzitter werd?
"Nee", reageert hij. "Toen ik een paar jaar geleden voorzitter van dat Veiligheidsberaad werd, waren wij vooral bezig met ons voorbereiden op crises. We hadden niet gedacht dat we een langjarige, nationale crisis moesten aanpakken. Inmiddels is alles wat met crisisbeheer te maken heeft op de proef gesteld. Maar die aandacht had ik destijds niet verwacht."

Bedreigingen naar privésfeer

De reacties die Bruls krijgt, zijn ook vaak persoonlijk. Met name in de aanloop van de demonstratie op 28 november in Nijmegen, waarbij hij onder meer als varken werd afgebeeld en werd uitgemaakt voor NSB'er. "Ik heb mezelf moeten aanleren om afstand te nemen", zegt hij daarover. "Het roept ook thuis wat op. Mijn vrouw en kinderen krijgen dat deels mee en er waren ook bedreigingen op de privésfeer gericht. Ik ben daar mezelf in gaan beschermen. Ik mijd bepaalde zaken in de media en reageer niet overal op. Met een vergelijking op zich kan ik wel omgaan, maar tegen de optelsom moet je je wapenen. Ik heb wel gemerkt dat, als dat in veelvoud maand na maand en dag na dag doorgaat, je het niet zomaar van je afschudt."
Volgens Bruls komen de persoonlijke aanvallen uit dezelfde hoek. "Het zijn mensen die tegen de maatregelen zijn, maar te laf zijn om dat te zeggen. Die gaan op de man spelen. Dat geldt ook voor vergelijkingen met nazi's en dictaturen. Ik ga niet in debat met mensen die fel vóór of fel tegen zijn. Ik richt me op de grote meerderheid die er tussenin zit. Als die sterker wordt, worden de extremen zwakker."
Burgemeester en voorzitter van het Veiligheidsberaad Hubert Bruls.
Burgemeester en voorzitter van het Veiligheidsberaad Hubert Bruls. © Omroep Gelderland

Bruls en Moeke

Bruls sprak zich fel uit tegen horecaondernemers die de maatregelen overtraden. "Ondernemers die vanuit hun voorbeeldrol er een potje van maken, moet je tegenspreken", zegt hij hier nu over. "Ik krijg daarin bijval van andere ondernemers."
De reactie van de collega's is echt fantastisch
In september sloot hij grand café Moeke, waar geen strenge controle was op het coronatoegangsbewijs. De uitbaters gingen volgens hun advocaat soepel om met de maatregelen die pas één dag golden, maar Bruls ziet dat anders. “Ze hadden borden buiten staan: wij controleren niet op coronatoegangsbewijzen. Dat is moedwillig de regels overtreden. Ja, dan wordt er gelijk gehandhaafd. Daarbij is Moeke de enige gelegenheid die gesloten is in die periode. Moeke is totaal niet representatief voor de Nijmeegse horeca. Het overgrote deel gedraagt zich keurig en fantastisch."

'Bruls staat niet alleen'

In de periode van de persoonlijke beledigingen ontving Bruls ook steun van zijn wethouders en van politici uit omliggende gemeenten. Toen de Nijmeegse raad op 24 november onder luid applaus en geroffel op de tafels ook steun uitsprak, zei een zichtbaar geëmotioneerde Bruls dat dat hem goed deed.
“Dat was een ontzettend mooi moment", zegt hij terugblikkend. "Misschien in die zin voor mij persoonlijk het sterkste moment van het jaar. Ik wist het wel, maar op zo’n moment voel je nog eens echt hoeveel mensen je dan ook steunen. En zeker als dat mensen uit je directe werkomgeving zijn, is dat superbelangrijk. Ik ben niet degene die er altijd over praat, maar de reactie van de collega's is echt fantastisch. Op zo'n moment voel je elkaars steun. Al die 'lillekerds' die, al dan niet anoniem, denken iets te moeten roepen waren even rustig. Alsof ze voelden dat Bruls er niet alleen in staat."

Advies aan nieuw kabinet

Bruls vindt het soms lastig om het beleid vanuit Den Haag uit te voeren. "Sommige regels die de overheid bedenkt, zijn door de burgemeesters moeilijk te handhaven. Neem nou de maatregel waar we nu mee te maken hebben, dat er maximaal twee mensen op straat bij elkaar mogen komen. Dat is qua handhaving best een lastige maatregel.”
Tot slot heeft de Nijmeegse burgemeester ook nog een boodschap voor het nieuwe kabinet. Hij staat achter het kabinetsbeleid, maar hij heeft wel een extra opdracht. “Je moet er wel een lange termijn perspectief in brengen om mensen niet te moedeloos te maken. Mensen hebben moeite met maatregelen, maar ze begrijpen ze beter als ze snappen waar je naartoe werkt."
Kijk hier het gesprek met Hubert Bruls terug:
Persoonlijke kritiek gaat Bruls niet in de koude kleren zitten