Nieuws

Maria lijkt na jarenlange strijd toch achter identiteit donorvader te komen

Maria wil weten wie haar donorvader is.
Maria wil weten wie haar donorvader is. © Omroep Gelderland
ELBURG - Maria uit Elburg is weer een stap dichterbij de identiteit van haar donorvader. Al jaren voert ze een juridische strijd om erachter te komen wie zijn zaad anoniem doneerde. De Stichting Donorgegevens gaat na eerdere weigeringen toch kijken of Maria het recht heeft om te weten wie haar donorvader is.
Die toezegging komt na een aantal rechterlijke uitspraken. Het is voor het eerst dat de stichting uit zichzelf zo'n afweging gaat maken tussen een donorkind en een donorvader die voor 2004 zijn zaad anoniem doneerde.
Deze doorbraak is mede tot stand gekomen door de vasthoudendheid van de 23-jarige Maria. Zij voert al meer dan vier jaar een persoonlijke en juridische strijd om achter de identiteit van donor K34 te komen.
Bekijk waarom donorkind Maria weer goede hoop heeft:
Maria lijkt na jarenlange strijd toch achter identiteit donorvader te komen

Wetswijziging in voorbereiding

In maart van dit jaar bepaalde de rechtbank in Arnhem dat Maria inderdaad recht heeft om te weten wie haar vader is, maar de rechtbank zei ook dat er eerst een belangenafweging gemaakt moest worden. Daartoe achtte de rechter zichzelf niet in staat. De rechter vond daarom dat de Tweede Kamer met een oplossing moest komen. Een wetswijziging is op dit moment in voorbereiding.
Een paar maanden later bepaalde de rechtbank in Den Haag in een andere zaak, dat de weigering van de Stichting Donorgegevens om een belangenafweging te doen, in strijd was met mensenrechten. Deze uitspraken hebben de stichting ertoe gebracht om alsnog te kijken wiens belang zwaarder weegt; dat van Maria of van haar donorvader.
Alleen wanneer de donorvader van Maria zwaarwegende belangen heeft, kan hij in de anonimiteit blijven. Volgens advocaat Mark de Hek, die Maria bijstaat, moet donor K34 dan wel van hele goeden huize komen. "Als iemand een kroongetuige is en voor iedereen geheim moet blijven, zou dat een argument kunnen zijn. Maar hij heeft destijds beloofd dat hij bekend zou zijn. Op zo'n belofte kan je niet zomaar terugkomen."

Anoniem voor 57 donorkinderen

Donor K34 doneerde tussen 1993 tot 2000 zaad en gaf daarbij aan dat zijn donorkinderen vanaf hun zestiende verjaardag zijn naam, adres en woonplaats mochten weten. Maar door de invoering van de Wet donorgegevens kunstmatige bevruchting in 2004, die anoniem doneren verbood, kreeg Maria's donorvader de mogelijkheid om terug te komen op zijn belofte. Zonder opgave van reden zou hij voortaan anoniem blijven voor zijn 57 donorkinderen.
Maar daar waren Maria en haar moeder Hedda het niet mee eens. Tweemaal dienden ze een aanvraag in bij de Stichting Donorgegevens, dat onderdeel is van het ministerie van VWS. Maar beide aanvragen werden in 2017 en 2019 afgewezen en dus stapten ze naar de rechter.
Advocaat De Hek: "In de zaak van Maria heeft de rechtbank dit jaar aangegeven dat je als donorkind in principe recht hebt om te weten waar je vandaan komt. Anders worden jouw mensenrechten geschonden. Dus je hebt als donorkind recht op zo'n belangenafweging."
Volgens De Hek heeft de zaak van Maria veel impact voor honderden kinderen in Nederland. "Niet alleen Maria heeft recht om te weten waar ze vandaan komt, ook andere donorkinderen hebben het recht om te weten waar ze vandaan komen."
Later vandaag publiceert Omroep Gelderland een langer artikel over de strijd van Maria om achter de identiteit van haar donorvader te komen.
Tot 2004 bestonden zaaddonoren uit twee groepen: anonieme donoren (A-donoren) en donoren van wie verwekte kinderen vanaf hun zestiende de NAW-gegevens op zouden mogen vragen (B-donoren). De Wet donorgegevens kunstmatige bevruchting maakte in 2004 een einde aan anoniem doneren, omdat kinderen volgens de Tweede Kamer altijd recht hebben op informatie over hun afkomst.