Instellingen

Wolf uit de buurt houden van schapen? Neem een waakhond

Paul Aalbers van Landschapsbeheer 't Groene Veld in Elspeet.
Paul Aalbers van Landschapsbeheer 't Groene Veld in Elspeet. © Omroep Gelderland

ELSPEET - Je schaapskudde beschermen tegen een hongerige wolf? Dat kan eigenlijk maar op één manier: met een waakhond. Dat zegt kuddewaakhondentrainer Raymond Dorgelo. Hij is betrokken bij de inzet van kuddebeschermingshonden bij de kudde van Hoog Buurlo.

Dorgelo traint al jaren honden uit Roemenië om te waken over kuddes. "Deze honden doen dat al eeuwen. Roemenië heeft de grootste wolvenpopulatie van Europa", legt de Limburgse hondentrainer uit. Hij geldt als autoriteit op het gebied van beschermen van kuddes en vee door middel van waakhonden.

In 2014 werd er al gesproken over een wolvenplan, vertelt Dorgelo. "Toen stelde ik al voor om waakhonden te trainen, maar daar was toentertijd geen belangstelling voor. Want de wolf was er nog niet."

Paul Aalbers van Landschapsbeheer 't Groene Veld in Elspeet overweegt kuddebeschermingshonden in te zetten na een aanval van drie wolven, maar volgens hem zitten er veel haken en ogen aan:

Wolf uit de buurt houden van schapen? Neem een waakhond

'Wolf laat zien waar onze zwakke plekken zitten'

Dorgelo zegt 'lang te hebben geroepen', maar dat dit nu niet meer nodig is. "De wolf heeft zijn intrede gedaan en laat zien waar onze zwakke plekken zitten."

In Overijssel is nu een proef gaande met beschermingshonden en bij de kudde in Hoog Buurlo houden Karpatische herdershonden een oogje in het zeil. Dorgelo: "De proef in Overijssel verschilt van die in Hoog Buurlo. In Overijssel waken de honden alleen 's nachts, terwijl op de Veluwe twee honden dag en nacht bij de kudde zijn."

Kunnen bordercollies de taak van beschermingshond niet op zich nemen? Nee, antwoordt Dorgelo stellig. "Bordercollies houden de kudde bij elkaar en in beweging. Die hebben een heel andere rol."

Waakhonden wil Paul Aalbers van Landschapsbeheer 't Groene Veld in Elspeet ook wel. Vorige week beten drie wolven een schaap dood terwijl een van zijn schaapherders de kudde nietsvermoedend liet grazen.

"Ik broed al enige tijd op de voor- en nadelen van waakhonden", zegt Aalbers. "Maar ik heb er helemaal geen verstand van dus moet ik eerst in gesprek met mensen die er wel verstand van hebben." Zoals iemand als Raymond Dorgelo. Een van de vragen die Aalbers heeft: "Waar moet ik met de honden naartoe in de winter? Mijn kuddes grazen tussen april en november en gaan daarna naar een boer."

Hond blijft bij de kudde

Dorgelo daarover: "Een Karpatische herdershond blijft in de winter gewoon bij de kudde, dat doet die 365 dagen per jaar 24 uur per dag. De honden moeten altijd bij het vee blijven."

Sinds een jaar lopen twee kuddeschermingshonden uit het Roemeense deel van de Karpaten tussen schapen en geiten van Hoog Buurlo. Ze houden niet alleen wolven op afstand door het verspreiden van hun geur, staat er een wolf voor hun neus dan druipt de wolf af. "Mocht het nodig zijn, dan kunnen de honden ook verbaal en non-verbaal communiceren", zegt de trainer.

Waakhond is niet goedkoop

BIJ12 is voor de provincies in ons land belast met faunabeheer. Wie bijvoorbeeld schade heeft aan zijn kudde én wel maatregelen heeft genomen, kan daar terecht voor een schadevergoeding.

In een rapport schrijft die instantie dat een kuddewaakhond behoorlijk prijzig is. Kosten voor voer en een dierenarts bedragen tussen de 500 tot 750 euro per hond per jaar. Dan heb je een hond nog niet eens aangeschaft. Een volwassen dier kan wel enkele duizenden euro's kosten, zegt BIJ12.

In het rapport pleit het uitvoeringsorgaan voor meer voorlichting. "De honden zijn zeer waakzaam en mogen bijvoorbeeld niet geaaid worden. Voorlichting aan recreanten en passanten is van belang om risico’s zoveel mogelijk te vermijden."

De proef in Overijssel wees uit dat waarschuwingsbordjes niet altijd voldoende zijn. "Bezoekers en omwonenden zijn nog onvoldoende bekend met het fenomeen kuddewaakhond."

Maar over het nut van de hond bestaat weinig twijfel, in ieder geval niet bij Dorgelo. Over de aanval van afgelopen week bij Elspeet, zegt hij: "De kans is heel klein dat wolven een risico willen lopen met zo'n hond in de buurt."

Irene ten Voorde in gesprek met Dorgelo op Radio Gelderland:

Kuddewaakhonddeskundige Raymond Dorgelo

💬 WhatsApp ons!
Heb jij een tip of opmerking voor de redactie? Stuur ons een bericht op WhatsApp of stuur een mail: omroep@gld.nl!