NA

Dit kan toch helemaal niet? Er groeit heide op een akker!

WOLFHEZE - Het zal maar weinig mensen opvallen en echt mooi is het ook nog niet, maar het is er wel en dat is heel bijzonder.
Op een stuk oud akkerland in Wolfheze groeit heide! Oude landbouwgrond veranderen in natuurgebied is bijna onmogelijk, maar het kan nu wel dankzij de Gelderse uitvinding van bodemtransplantatie.
'Vroeger hadden we heel veel hei en dat willen we graag terug zien,' zegt onderzoeker Martijn Bezemer van Nederlands Instituut voor Ecologie in Wageningen. Om dat te bereiken is onder leiding van Natuurmonumenten in de Reijerscamp in Wolfheze het eerste grootschalige experiment aan de gang om heide op voormalig akkerland te laten groeien. Heide wil eigenlijk niet op landbouwgrond groeien. Door jarenlange bemesting is het te voedingrijk. 

Levenloos zand

De oplossing is radicaal: graaf die voedingsrijke toplaag af. 'Hier kun je goed zien waar het afgegraven is.' zegt Martijn Bezemer. Hij wijst naar een glooiïng in het terrein. "Er is hier wel 50 centimeter van de toplaag afgehaald. Wat je dan overhoudt is wit zand.' Hij wrijft het over zijn hand heen en weer en laat het door zijn vingers glijden. 'Hier zit niets in. Geen bodemleven, maar ook geen voedingsstoffen meer. Het kan wel 50 of misschien wel 100 jaar duren voordat hier weer een mooie plantengemeenschap op teruggekomen is.'
Om dat probleem op te lossen is er op 4 plekken in de Reijerscamp op de afgegraven bodem nieuwe grond gestort. Het is afkomstig uit heidegebieden. De laag is maar een paar milimeter dik, maar het resultaat is volgens onderzoeker Bezemer heel bijzonder. Terwijl hij naar een pluk planten wijst, zegt hij enthousiast: 'Na een paar jaar zien we hier een heideveld terugkomen. Nou, dat is spectaculair. Zoiets hebben we eigenlijk nog nooit gezien, dat het zo goed gaat op een voormalige akker.'

Anderhalf miljoen voor onderzoek

Bezemer heeft anderhalf miljoen euro gekregen voor verder onderzoek naar bodemtransplantatie. Hij zegt nog veel onderzoek te moeten doen. 'Het lijkt te werken, maar nu zijn er heel veel vragen over welke bodem je het best kan uitstrooien. We zien dat het werkt bij heide, maar werkt het ook bij andere bodems, kun je zo ook andere plantengemeenschappen terugkrijgen. Maar ook, wat voor effect heeft het op insecten die op die planten zitten. Er zijn eigenlijk heel veel vragen en daar wil ik de komende jaren een stap in maken. Hopelijk kan het idee van bodemtransplantaties verder ontwikkeld worden en gebruikt worden om de natuur te herstellen.'